تاریخچه مکتب خوشنویسی رزه باخرز تایباد

#مکتب_خوشنویسی_رزه. تایباد در خراسان رضوی فعلی و باخرز قدیم.....

قرن نهم هجری، زمان تسلط تیموریان بر بخشهای شرقی و شمالی ایران بود. #تیمور. (۷۳۶- ۸۰۷ هـ.) در نزدیکی شهر سمرقند به دنیا آمد. او مدعی بود از نسل #چنگیزخان. است و بدین منظور به تصرف شهرها وکشورهای همجوار پرداخت. به سال۷۸۱ هجری خوارزم را به تصرف درآورد و از آن زمان دولت خود را تحکیم بخشید و یورش های سه ساله(۷۸۸هـ) ، پنج ساله(۷۹۴هـ) و هفت ساله(۸۰۲ هـ ) را آغاز کرد. تیمور به سال ۸۰۷ هجری در دوران هفت ساله یورش هایش درگذشت.آن گونه که آمدهاست تیمور علاقه و توجه بسیار نسبت به مشایخ صوفیه داشته است و به هر شهر که وارد میشد ابتدا به زیارت مشایخ صوفیه آن شهر میرفت. به نظر #لئونارد_لویزن. آنچه پایههای سلطنت #تیموریان. را قوت بخشید سه نهاد اجتماعی؛ شریعت، مؤسسات اوقاف، و طریقت های صوفی بود.پس از او برجستهترین فرمانروای تیموری، #شاهرخ. (۷۷۹- ۸۵۰هـ.) به سال ۸۰۷ پایتخت را از سمرقند به هرات منتقل کرد، و در طی حکومت چهلوسه سالهاش درآن بخش از ایران آرامش نسبی پدیدآورد که باعث رونق فعالیتهای فرهنگی و هنری شد. شاهرخ به همراه پنجمین پسرش بایسنقرمیرزا کتابخانههایی در شیراز و هرات دایرکرد. در کتابخانه #هرات. که توسط بایسنقرمیرزا تاًسیس شدهبود چهل خطاط و نقاش فعالیت داشتندکه ریاست آن با مولاناجعفرتبریزی(وفات ۸۶۰ هـ.) بود.ازآخرین فرمانروایان تیموری سلطانحسینبایقرا(۸۴۲- ۹۱۱هـ.) بود. او از حامیان جدی هنر و ادب بود و در این امر امیرعلیشیرنوایی (وفات ۹۰۶ هـ.)به عنوان ندیمی صدیق و شاعر و هنر دوست او را یاری میکرد. امیرعلیشیرنوایی انجمنی را تاًسیسکرد و عبدالرحمنجامی (وفات ۸۹۸ هـ.) را به سرپرستی آن گذارد. گرایش این انجمن پناهآوردن به دامان واقعیت به وسیله مکاشفه عرفانی و هنرتغزلی بود. در جمع این انجمن میتوان از میرخواند و نوهی دختری او خواندمیر، کمالالدین بهزاد و سلطانعلی مشهدیخوشنویس نام برد

در زمان تیمور و جانشینان او فرقههای بسیاری از فرقههای صوفیه در ایران رواجداشتند ازآن جمله فرقه بکتاشیه؛- فرقه حروفیه؛- فرقه نقطوی؛ - پیر جمالیه؛- سلسله مولویه؛- فرقه نعمت اللهیه،- فرقه نوربخشیه؛ فرقه خلوتیان؛ فرقه قادریه؛ و فرقه #نقشبندیه. میتوان نام برد. امیرعلیشیرنوایی ، #عبدالرحمنجامی. وکمالالدینبهزاد جزو فرقه نقشبندیه بودند.

واژه نقشبند صفت مرکب فاعلی به معنای نقشبندنده، مصور، نقاش، رسام و نگارگر است.سلسلهی #نقشبندیه. اهل #تسنن. و #حنفی. بودهاند، وآن را دهمین سلسله منشعب شده از سلسله« #معروفیه. »میدانند.و سند فرقه خود را به #بایزدبسطامی. (۱۸۸-۲۶۱هـ) و از او به #امامجعفرصادق. (ع) (۸۰- ۱۴۸هـ) و#قاسمبنمحمدابیبکر. وفات۱۰۱یا۱۰۷هـ.که ارامگاه شان در #رزه. بوده است)و #سلمان_فارسی. (وفات۳۳هـ) و #ابوبکر_صدیق.(رض) (13هـ) و از او به #حضرترسولاکرم. (ص) (وفات۱۱هـ) میدانند.

به گمان میرسد در مکتب هرات بزرگان زیادی از عرفا ادبا شعرا و هنرمندان از گوشه و کنار کشور جمع شده بودند که سهمی از آن بر دوش مردمان دیار #تایباد. و خاصه رزه بوده است.بزرگانی چون صانعی باخرزی (که در آغاز سلطنت سلطان حسین بایقرا وزیر او شد و نزد امیر علیشیر تقربی داشت) #محمد_علاء_الدین.( خوشنویس)
#میرمحمدبن_حسین_باخرزی. ( خوشنویس) و....

حضور محمدبن قاسم شادیشاه و احمد مشهدی وتربیت شاگردان بنامی که شرح آن ها در مطالب قبلی رفت در یکی از پایگاه های صوفیان نقشبندیه در رزه( #مجموعه_مزار_شاهزاده_قاسم.) مکتبی عرفانی هنری بنا نهاد که در بین مکاتب خوشنویسی به مکتب #رزه. مشهور گشت.

محمدبن قاسم شادیشاه استاد میر محمد حسین و باواسطه استاد بزرگانی چون میر خلیل ومحمد نورو....بوده است

احمد مشهدی هم یکی از مشهور ترین خوشنویسان ایرانی است کتاب #بوستان_سعدی. رادر میان خطاطان مشهور رزه(#محمدرزه_ئی. #محمد_علاء_الدین. #میر_محمد_حسین. و...) در سال٩۶۶کتابت کرده است...